Gemeente Moerdijk: "'succesvoorbeeld Swung-1' onaanvaardbaar"

Redactie, november 2017

Rijkswaterstaat noemde het op het congres Geluid Trillingen en Luchtkwaliteit nog hét voorbeeld van het succesverhaal van de nieuwe geluidwetgeving Swung-1: De A4 is ten zuiden van het dorpje Heijningen in 2014 verlengd, maar ondanks het sterk toegenomen verkeer kan het geluid dankzij stil asfalt (tweelaags ZOAB) keurig binnen de geluidproductieplafonds gehouden worden. Onder de oude Wet geluidhinder zou er immers geen stil asfalt hoeven worden aangelegd.

De gemeente ziet juist een maas in de wet en vindt het onaanvaardbaar dat woningen langs dit voorheen grotendeels doodlopende stukje snelweg nauwelijks geluidsbescherming krijgen terwijl de woningen langs het nieuwe tracédeel beschermd worden door hoge geluidsschermen. De werkgroep Leefomgeving van de dorpstafel Heijningen en de gemeente Moerdijk roepen Rijkswaterstaat en de minister daarom op alsnog echte geluidsmaatregelen te treffen bij A4/A29.

Locatiebezoek

Op 8 november brachten burgemeester Klijs, wethouder Kamp, districtshoofd Hoogenboom van Rijkswaterstaat en een aantal raadsleden een bezoek aan de werkgroep ‘leefomgeving’ in Heijningen. Zij hebben het geluid ter plaatse ervaren en zijn met de bewoners in gesprek gegaan.

Voldoende resterend budget

Het college van burgemeester en wethouders is nog steeds van mening dat de noodzakelijke maatregelen bij Heijningen (geschatte kosten 0,5 – 1 miljoen euro) meegenomen hadden moeten worden in het tracébesluit A4 en derhalve vanuit het budget van het ministerie bekostigd moeten worden. Voor het college is het onaanvaardbaar dat woningen langs dit voorheen grotendeels doodlopende stukje snelweg een nauwelijks geluidsbescherming krijgen terwijl de woningen langs het nieuwe tracédeel beschermd worden door hoge geluidsschermen. Daarnaast blijkt dat er nog voldoende budget beschikbaar is voor de noodzakelijke maatregelen. Voor de aanleg van de A4 is aanzienlijk minder uitgegeven dan geraamd (ca. € 17 miljoen). Dit kan dan ook geen reden zijn om deze kosten niet te maken. Deze boodschap is ook overgebracht aan het districtshoofd van Rijkswaterstaat die bij dit gesprek aanwezig was.

Maas in de wet

Burgemeester Klijs: “Nu we hier bij deze woning naast de snelweg staan bij het voorbijrazende verkeer kun je niet met droge ogen volhouden dat er geen maatregelen nodig zijn. De leefbaarheid in het dorp Heijningen staat door de nieuwe snelweg ernstig onder druk. Wij vinden het als gemeente onaanvaardbaar dat door een ‘maas’ in de wet in Heijningen geen geluidsschermen nodig zijn, terwijl er langs de rest van het tracé miljoenen zijn gespendeerd aan geluidwerende voorzieningen. We spreken de minister aan om alsnog het benodigde geld ter beschikking te stellen voor het realiseren van noodzakelijke geluidsschermen.”

Werkgroeplid Leefomgeving Jasper Visser: “De doortrekking van de A4 is een succes, sinds het nieuwe stuk snelweg is de verkeersintensiteit verdrievoudigd. Met recht mag dit een succes genoemd worden. Heijningen lijdt echter onder dit succes, omdat men ‘vergeten’ is hier schermen neer te zetten. De winsten die dit nieuwe stuk snelweg meebrengen, kunnen ruimschoots een aantal geluidsschermen, van circa 8 ton, bekostigen.”

Klijs verder: ”Wij doen ook een dringend appèl aan onze raadsleden om deze boodschap ook over te brengen aan hun politieke partijen in Den Haag, waar dit onderwerp 11 december (was oorspronkelijk 20 november) op de agenda staat van de Tweede Kamercommissie Infrastructuur en Milieu. Ook het college gaat nog een brief sturen aan de commissie, waarbij ze zal verzoeken geld vrij te maken voor het treffen van de noodzakelijke maatregelen.”

Gebonden aan regelgeving

Woordvoerder van Rijkswaterstaat Eric van Beerendonk: "We kunnen ons voorstellen dat het aanleggen van alleen stil asfalt door de omgeving niet als voldoende wordt ervaren. Districtshoofd Hoogenboom vult aan: "Rijkswaterstaat is gebonden aan wet- en regelgeving in het kader van de Wet milieubeheer. Daarbinnen bekijken we wat we voor de bewoners van Heijningen kunnen doen in de vorm van geluidsmaatregelen. Maar alleen wanneer het geluid de wettelijke geluidsnorm overschrijdt. Het bijvoorbeeld plaatsen van geluidsschermen buiten de wet- en regelgeving om kan Rijkswaterstaat niet."

Onderzoek Omgevingsdienst en reactie minister

Uit recent onderzoek van de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) blijkt dat de normen die destijds golden voor een nieuwe weg ruimschoots worden overschreden. Dit onderzoek heeft de gemeente naar buiten gebracht. Ook op basis van de nieuwe geluidsnormen die nu gelden, worden de komende jaren structurele overschrijdingen verwacht. Dit vanwege de toename van het verkeer, waardoor er aanvullende maatregelen noodzakelijk zijn. Aangezien bij Heijningen al stil asfalt is aangelegd, is de enige en reële maatregel het realiseren van geluidsschermen. Ook vanuit de nieuwe wetgeving zijn daarom geluidsschermen noodzakelijk.

Ook de minister erkent de forse groei van het verkeer op de A4. Als uitgangspunt van het Tracébesluit werd hier wel een stevige verkeersgroei verwacht, maar deze groei valt desondanks hoger uit dan toen is vastgesteld, aldus de minister.

Geluidsschermen

In totaal wordt door de OMWB ongeveer 800 meter geluidsschermen voorgesteld, waarvan ongeveer 500 meter aan de westzijde van de snelweg ter hoogte van het dorp Heijningen en ongeveer 300 meter aan de oostzijde ter hoogte van de Oude en Hoge Heijningsedijk. De geschatte kosten hiervan bedragen ongeveer € 600.000 voor schermen van 3 meter hoog en ruim € 800.000,- voor schermen van 4 meter hoog.

Bron: Gemeente Moerdijk, afbeelding Geluidregister++ / Naleving Rijkswaterstaat 2015